คำถาม
ในบางมัสยิดของประเทศเรา, มีอีหม่าม 2 หรือ 3 คน ซึ่งผลัดกันนำละหมาด ‘อีชาอฺ’ และตารอแวะฮฺ. ถ้าคนๆหนึ่งละหมาดพร้อมกับอีหม่ามคนแรก จนกระทั่งอีหม่ามคนที่ 2 ขึ้นมานำละหมาดต่อ, ซึ่งจะถือว่าเขาทำการละหมาดเสร็จสิ้นแล้ว ในส่วนของ ‘อีชาอฺ’ เท่านั้น หรือ ‘อีชาอฺ’ และบางส่วนของตาแวะฮฺ, ในกรณีนี้ จะถือว่าเขาได้ละหมาดพร้อมอีหม่าม จนกระทั่งเสร็จสิ้นหรือไม่, และเขาจะได้รับรางวัล ของการละหมาดในคืนนั้นหรือไม่, แม้ว่าเขาจะไม่ได้ละหมาด 11 ร็อกอะฮฺก็ตาม?.
คำตอบ
มวลการสรรเสริญเป็นสิทธิ์ของอัลลอฮฺ.
รางวัลสำหรับการละหมาดทั้งคืน จะไม่ถูกบันทึกสำหรับเขา เว้นแต่ว่าเขาจะทำการละหมาดทั้งหมด พร้อมกับพวกเขา. ถ้าเขากลับไปหลังจากที่อีหม่ามคนแรก หรืออีหม่ามคนที่สองทำการละหมาดเสร็จสิ้น, และเขาไม่ได้ทำการละหมาดจนครบพร้อมกับอีหม่ามคนที่สาม, ดังนั้นก็จะไม่ถูกบันทึกให้กับเขา ยกเว้นในส่วนที่เขาได้ละหมาดเท่านั้น.
คำพูดของท่านศาสนทูต (ขอความสันติและความจำเริญจากอัลลอฮฺจงมีแด่ท่าน), “ใครก็ตามที่ได้ทำการละหมาดพร้อมกับอีหม่าม จนกระทั่งเสร็จสิ้น, อัลลอฮฺจะบันทึกให้กับเขา เหมือนกับว่า เขาได้ละหมาดทั้งคืน” ถูกรายงานโดย อัล-ติรมีซี (806) และให้สถานะซอฮิฮฺ โดย อัล-อัลบานี ในซอฮิฮฺ อัล-ติรมีซี. สิ่งที่ถูกสนับสนุนก็คือ ไม่กลับไป ก่อนที่ละหมาดจะครบสมบูรณ์, แม้ว่าจะมีอีหม่ามมากกว่าหนึ่งก็ตาม.
เชค อิบนฺ อูซัยมีน (ขออัลลอฮฺทรงเมตตาท่าน) ถูกถามว่า : มีบางคนในมัสยิด อัล-ฮารอม ทำการละหมาดตารอแวะฮฺ ซึ่งพวกเขาได้ทำตามซุนนะฮฺ และไม่ละหมาดมากกว่า 11 ร็อกอะฮฺ. ท่านมีความเห็นว่าอย่างไร?
ท่านตอบว่า:
สิ่งที่ฉันคิดคือคนๆนั้นควรละหมาดตารอแวะฮฺพร้อมกับพวกเขาทั้งหมด, ดังนั้นเขาควรละหมาดพร้อมกับอีหม่ามคนแรก จนกระทั่งเขาได้ละหมาดเสร็จสิ้น, และละหมาดพร้อมกับอีหม่ามคนที่สอง จนกระทั่งเขาได้ละหมาดเสร็จสิ้น, เพราะการมีอีหม่ามหลายคนในสถานที่เดียว นั้นหมายความว่า ถ้ามีสองอีหม่าม ก็คือหนึ่งอีหม่าม, เหมือนกับว่าอีหม่ามคนที่สองนั้น เป็นตัวแทน ของอีหม่ามคนแรก ในละหมาดหลัง. สิ่งที่ฉันคิดในกรณีนี้คือ คนๆหนึ่งควรอยู่และละหมาดพร้อมกันกับอีหม่ามคนแรกและอีหม่ามคนที่สอง เพื่อที่เขาจะเข้าในส่วนของคำพูดของท่านศาสนทูต (ขอความสันติและความจำเริญจากอัลลอฮฺจงมีแด่ท่าน) ที่ว่า : “ใครก็ตามที่ยืน (และทำการละหมาด) พร้อมกับอีหม่ามจนกระทั่งเขาเสร็จสิ้น, อัลลอฮฺจะบันทึกให้กับเขา (รางวัล) เหมือนกับว่าเขาได้ละหมาดทั้งคืน.” จบการอ้าง.
มัจมุอฺ’ ฟาตาวา อิบนฺ ‘อูซัยมีน (14/190).
เขายังได้กล่าวอีกว่า :
หากมีสองอีหม่าม ในหนึ่งมัสยิด, พวกเขาควรจะถูกตามแบบแยก หรือคนหนึ่งถือเป็นตัวแทนของอีกคนหนึ่ง?
มันดูเหมือนว่า ตัวเลือกที่สองนั้นถูกต้อง, ว่าคนหนึ่งจากพวกเขา (อีหม่ามสองคน-ผู้แปลเป็นไทย) ถือเป็นตัวแทนของอีกคน และเสร็จสิ้น (จากการละหมาด) ในนามของเขา (อีหม่ามคนแรก-ผู้แปลเป็นไทย). บนฐานนี้, ถ้ามีสองอีหม่ามในมัสยิด, ทั้งสองอีหม่ามจะต้องถูกตาม เหมือนกับว่าคือหนึ่งอีหม่าม, ดังนั้นคนๆหนึ่งควรอยู่จนกระทั่งอีหม่ามคนที่สองละหมาดเสร็จสิ้น, เพราะเรารู้ว่าอีหม่ามคนที่สอง นั้นได้มาทำให้ละหมาดของอีหม่ามคนแรกนั้นสมบูรณ์. จบการอ้าง.
มัจมุอฺ’ ฟาตาวา อิบนฺ ‘อูซัยมีน (14/207).
และอัลลอฮฺรู้ดีที่สุด.